13-05-2024
zmień rozmiar tekstu
A+ A-
Szczęście, które odczuwamy po konkretnym wydarzeniu lub działaniu, maleje za każdym razem gdy go doświadczamy - jest to zjawisko znane jako adaptacja hedoniczna. Jednak obdarowywanie innych może stanowić wyjątek od tej reguły.
W jednym z eksperymentów uczestnicy otrzymywali 5 dolarów dziennie przez 5 dni; za każdym razem musieli wydawać pieniądze na dokładnie to samo. Część z nich wydawała pieniądze na siebie, część na innych, np. zostawiali napiwki w tej samej kawiarni lub przekazywali pieniądze na rzecz tej samej organizacji charytatywnej. Pod koniec każdego dnia uczestnicy wspominali swoje doświadczenia związane z wydatkami i oceniali poziom .
Poczucie szczęścia uczestników nie spadało lub spadało znacznie wolniej, jeśli wielokrotnie wręczali prezenty innym osobom, słabło zaś, gdy wielokrotnie otrzymywali takie same prezenty. - Jeśli chcesz zachować szczęście przez długi czas, trzeba doświadczyć czegoś nowego. Nasze testy pokazują jednak, że jest coś co ma większe znaczenie, niż zakładano: wielokrotne obdarowywanie, nawet w identyczny sposób tych samych ludzi, ciągle może dawać świeże i silne przyjemne wrażenie - mówi psycholog Ed O'Brien.
Odkryto wyraźny wzór: uczestnicy zaczynali od podobnego poziomu szczęścia, a ci którzy wydali na pieniądze na siebie, zgłaszali osłabienie poczucia szczęścia w ciągu kolejnych dni. Dobrostan wydawał się zaś nie maleć u tych, którzy oddawali swoje pieniądze komuś innemu. Radość z dawania po raz piąty z rzędu była tak samo silna, jak na początku.
Następnie przeprowadzono drugi eksperyment - w nim kilkuset uczestników rozegrało 10 rund łamigłówki słownej. Wygrywali 0,05 dolara na rundę. MOgli je albo zatrzymać, albo przekazać wybranej przez siebie organizacji charytatywnej. Po każdej rundzie uczestnicy ujawniali, w jakim stopniu zwycięstwo sprawiło, że poczuli się szczęśliwi, podekscytowani i radośni. Ponownie, poczucie szczęścia tych, którzy oddawali swoje wygrane, spadało znacznie wolniej niż to deklarowane przez tych, którzy je zatrzymali.
Dostosowanie do doświadczeń wywołujących szczęście może mieć charakter funkcjonalny - motywuje nas do poszukiwania i zdobywania nowych zasobów. Dlaczego nie dzieje się tak również ze szczęściem, które odczuwamy, gdy kogoś obdarowujemy? Psychologowie zauważają, że kiedy ludzie skupiają się na wyniku, takim jak otrzymanie zapłaty, mogą z łatwością je porównać, co zmniejsza wrażliwość na każde doświadczenie. Kiedy zaś ludzie koncentrują się na działaniu, takim jak przekazanie darowizny na rzecz organizacji charytatywnej, mogą w mniejszym stopniu skupiać się na porównaniach i zamiast tego postrzegać każdy akt dawania jako wyjątkowe wydarzenie wywołujące szczęście. Być może też wolniej przystosowujemy się do szczęścia generowanego przez , ponieważ pomaga nam ono utrzymać naszą prospołeczną reputację, wzmacniając poczucie więzi społecznej i przynależności.
Na podstawie: